Leegstand van handelspanden bereikt recordniveau: uitdagingen voor de commerciële vastgoedmarkt
De leegstand van handelspanden in België blijft toenemen en bereikte eind 2025 het hoogste niveau sinds de start van de metingen door Locatus in 2008. Dat zet extra druk op de commerciële vastgoedmarkt en vormt een belangrijke uitdaging voor eigenaars, investeerders en steden. Bij Huyzen merken we dat de retail- en horecamarkt de voorbije jaren sterk veranderd is. Consumentengedrag evolueert snel, digitalisering neemt toe en sommige handelslocaties verliezen aan aantrekkingskracht.
Leegstand stijgt naar bijna 12%
Begin 2025 stond ongeveer 11,2% van de Belgische handelspanden leeg. Tegen het einde van het jaar liep dat cijfer op tot 11,9%.
Dat betekent dat bijna één op de acht handelspanden vandaag geen invulling heeft.
Vooral in Vlaanderen nam de leegstand sterk toe. Vlaanderen zat jarenlang onder het nationale gemiddelde, maar kwam eind 2025 op hetzelfde niveau uit als de rest van België.
Volgens Huyzen toont dit aan dat ook Vlaamse handelskernen steeds meer geconfronteerd worden met structurele veranderingen binnen retail en horeca.
Middelgrote steden het zwaarst getroffen
De leegstand stijgt niet overal even sterk. Vooral middelgrote en kleinere stadscentra blijken kwetsbaar. In die steden wordt het steeds moeilijker om handelszaken duurzaam ingevuld te houden. Grote steden zoals Antwerpen, Gent en Brussel houden voorlopig beter stand, al stijgt ook daar de leegstand verder.
Bij Huyzen merken we dat toplocaties nog steeds relatief goed presteren, terwijl secundaire winkelstraten het moeilijker krijgen.
Leegstand wordt steeds structureler
Een opvallende evolutie is dat leegstand steeds langduriger wordt.
Van de bijna 23.000 leegstaande handelspanden in België:
- staat ongeveer één derde al langer dan drie jaar leeg;
- en bijna 4.000 panden zelfs langer dan vijf jaar.
Dat wijst volgens Huyzen op een structureel probleem eerder dan een tijdelijke economische terugval.
Panden die langdurig leegstaan verliezen vaak bijkomend aan aantrekkelijkheid, waardoor herinvulling steeds moeilijker wordt.
Horeca zwaar getroffen
Vooral de horecasector blijkt een belangrijke oorzaak van de stijgende leegstand.
Van de sectoren die het meeste leegstand veroorzaakten in 2025, behoren er meerdere tot horeca:
- cafés,
- restaurants,
- fastfoodzaken,
- lunchrooms,
- en café-restaurants.
Daarnaast blijft ook de bankensector sterk afslanken door digitalisering. Traditionele bankkantoren verdwijnen steeds vaker uit het straatbeeld.
Bij Huyzen merken we dat vooral kleinere zelfstandige handelszaken vandaag onder druk staan door:
- stijgende kosten,
- veranderend consumentengedrag,
- en toenemende online concurrentie.
Transformatie wordt steeds belangrijker
Een belangrijke oplossing voor structurele leegstand ligt volgens Huyzen in herbestemming en transformatie van handelspanden.
In verschillende steden worden leegstaande handelsruimtes vandaag omgevormd tot:
- woningen,
- kantoren,
- praktijkruimtes,
- of gemengde projecten.
Enkele jaren geleden zorgden dergelijke reconversies nog voor een daling van de leegstand. Vandaag lijkt die beweging echter moeilijker te verlopen.
Dat heeft onder meer te maken met:
- strengere regelgeving,
- hogere renovatiekosten,
- en complexe vergunningsprocedures.
Wat betekent dit voor eigenaars en investeerders?
De cijfers tonen volgens Huyzen duidelijk aan dat investeren in commercieel vastgoed vandaag meer doordachte keuzes vraagt dan vroeger.
Ligging, bereikbaarheid, flexibiliteit van het pand en toekomstig gebruikspotentieel worden steeds belangrijker.
Eigenaars van handelspanden doen er goed aan om:
- realistisch te kijken naar de marktwaarde,
- na te denken over alternatieve invullingen,
- en tijdig in te spelen op veranderende marktomstandigheden.
Voor investeerders blijven opportuniteiten bestaan, maar selectiviteit is belangrijker dan ooit.
De toekomst van commerciële centra verandert
De stijgende leegstand toont aan dat klassieke winkelstraten volop in transitie zijn. Volgens Huyzen zullen stads- en dorpskernen zich de komende jaren steeds meer moeten heruitvinden.
Commerciële centra evolueren steeds vaker naar multifunctionele leefomgevingen waar:
- wonen,
- werken,
- horeca,
- ontspanning,
- en dienstverlening
meer met elkaar verweven raken.
De uitdaging voor de komende jaren wordt dan ook niet alleen het invullen van leegstand, maar vooral het creëren van aantrekkelijke en toekomstgerichte stads- en dorpskernen.
Bron: locatus